24. okt, 2016

Spiegel

 

Spiegeltje, spiegeltje aan de wand...

 

De enkele stagiaire die ik mijn loopbaan heb mogen begeleiden krijgt van mij standaard te horen dat de klas is als een spiegel. De spiegel van je eigen functioneren. Vandaag functioneerde ik “slecht”. Ik moet dus goed in de spiegel kijken naar wat ik daar vandaag zag.

Vanmorgen begon ik met een les in een tweede klas. Ik ervaar deze klas als “druk”. In feite zijn er maar vier leerlingen “druk”, maar op een dag dat ik slecht in mijn vel zit, is de hele klas druk. De start van de les duurt lang. Leerlingen hebben een lange tijd nodig om binnen te komen, hun plek te zoeken en hun boek te pakken. Het duurt mij veel te lang en ik spreek mijn ergernis daar “snel” over uit. Veel te snel want de toon voor de rest van de les is daarmee gezet. De spiegel stond op de klok gericht en de feitelijke starttijd was maar vijf minuten. Het voelde veel langer en mijn gevoel kreeg de meeste aandacht. Vier leerlingen blijven mijn aandacht opeisen. Ze zitten nog niet recht. Ze maken grapjes met elkaar en praten door mij heen. Ik begon ook wel heel snel met praten dus de kans dat ze door mij heen zouden praten was voor de hand liggend groot. Vandaag lukt het me even niet om gas terug te nemen en rustig te kijken naar wat er werkelijk gebeurt. Mijn waarneming is vertroebeld door mijn eigen gevoel van haast voor orde, structuur en rust. Ik gun het de leerlingen niet om te landen in de klas na een week vakantie en krijg de rekening direct gepresenteerd. Een grimmige sfeer. Ik corrigeer op de verkeerde momenten. Momenten en teksten die ik allang afgeleerd had, omdat ik een “ervaren” docent ben. Alle jaren ervaring zijn even als sneeuw voor de zon verdwenen en ik stap in iedere valkuil waar ik jaren geleden in tuimelde. Eigen schuld. Ik probeer in de pauze nog stoom af te blazen en gebruik zinnen als: “Ze zijn druk, ze doen niks en snappen er geen hout van”. Niet echt genuanceerd en normaal gesproken heb ik een hekel aan dit soort gemeenplaatsen omdat ze niet waar kunnen zijn en een objectieve blik nodig hebben. Vandaag ontbreekt het mij aan objectiviteit en stoom ik mijn eigen valkuilen in.

Het is moeilijk om hier weer uit te komen. Stoom afblazen helpt een beetje maar kan ook betekenen dat ik hier te lang in ga hangen. De volgende klas heeft hier duidelijk last van. Het onderwerp is nieuw en in mijn ogen ook moeilijk voor mijn examenleerlingen. Ik wil dat iedereen zijn aandacht heeft bij de extra uitleg over inkomensverdeling en meneer Lorenz die daar een mooie grafiek van heeft gemaakt. Hoe ik moet aansluiten bij de belevingswereld van de leerlingen, ben ik helemaal vergeten op te nemen in mijn gerace. Ik zie de waterval die ik over hen uitstort en weet dat ik mijn les pas geslaagd ga vinden als “ik” alles heb verteld . Als ik dat gedaan heb komt er een waas voor mijn ogen waar ik al een lange tijd een beetje bang voor ben. De waas van de mislukking. Ik ben bang voor het moment dat ik de touwtjes misschien niet meer op mijn manier in handen heb. Nu wordt het echt tijd om even te gaan zitten en diep in te ademen. Gelukkig heb ik een oefensom waar de klas aan kan werken en dat geeft me heel even de tijd om in de spiegel te kijken. Mijn mondhoeken hangen, ik praat niet vriendelijk. Mijn stem klinkt hard en schel en ik stamp door de klas. Geen wonder dat de leerlingen druk zijn.

Er komt iemand naar mij toe. Ze kijkt moeilijk en ik vraag wat er is. Ik vraag het te scherp. Ze kijkt me verschrikt aan zegt: “ Ik snap echt niet hoe ik dit moet uitrekenen”. Ik kijk haar aan. Ze staat naast me. Ik zit. Ze heeft een gouden randje om zich heen. Mooi versierd. Ze is nog duidelijker mijn spiegel. Ik zeg tegen haar: “ Ga maar even op je plaats zitten.” Vervolgens richt ik mij tot de klas en roep iedereen er weer bij.

“Okay jongens, nog een keer. Ik zal het nu even proberen wat makkelijker voor jullie te maken. Stel dat we met de klas € 50.000 verdienen……”

Gelukkig. De rust is terug in mij. De rust is terug in de klas.