2. jul, 2016

Wijsheid

Wijsheid.

 

Wat is wijsheid? Soms worstel ik enorm met die vraag. Gisteren kwam er een leerling op school die niet geslaagd is voor het examen. Hij wilde al zijn “onvoldoende” examens inzien. Dat mag, maar zo’n verzoek is nog nooit eerder op school gedaan en bij mij gaan de alarmbellen dan rinkelen en wordt mijn achterdochtige tweede zelf wakker. Welke verborgen agenda zit er achter dit verzoek? Wordt de uitslag in twijfel getrokken? Als ik met deze leerling in een lokaal ben hoe bescherm ik mezelf dan tegen een mogelijke aanklacht over een twijfelachtige manier van nakijken? Ik heb helemaal niet twijfelachtig nagekeken en het examenwerk is keurig gecontroleerd door een uiterst bekwame tweede corrector die ook nog eens heel fatsoenlijk heeft gereageerd op de mail en via de telefoon.

Ik weet dat deze alarmbellen lawaai maken omdat ik een stevige mening heb over de inzet van deze jongeling. Niet de rijke jongeling, zoals het verhaal in het Grote Boek verteld, maar de luie jongeling wil het onderste uit de kan hebben en het koninkrijk van de wereld ingaan met een zeer geringe inspanning en een maximaal resultaat. Al die jaren dat ik hem lesgegeven heb, heb ik moeten worstelen met zijn geringe inspanning en zijn maximaal dwarse gedrag en nu vraagt hij van mij dat ik extra tijd investeer in hem door het examen met hem te bespreken. Ik stond op scherp en mijn welkom aan hem en zijn moeder was uiterst gereserveerd en koel want ik draag deze weerstand in iedere vezel van mijn lijf met me mee en kan aan het einde van een schooljaar niet meer op de professionele toppen van mijn kunnen presteren.

Hoe start je dan in Godesnaam, en reken maar dat ik wijsheid van de hogere machten stiekem heb aangeroepen, zo’n gesprek. Hij ging naast mij zitten en ik pakte zijn examen met daarbij de vraag wat voor hem een “geslaagde” uitkomst zou zijn van dit gesprek. Dat is het op een nette manier formuleren van de vraag: “Wat moet je van mij?” Hakkelend en verslagen gaf deze jongen antwoord: “Ik weet het ook niet, maar ik moet het vragen van mijn ouders.” En daar verdween als sneeuw voor de zon mijn weerstand. Nog niet eerder heb ik van hem een eerlijk antwoord gekregen en de wijsheid die hier naar boven kwam was “eerlijkheid”. Pas als je eerlijk durft te zijn tegen jezelf kun je je leven een andere richting geven en die invalshoek was de basis voor een gesprek dat helemaal niet meer ging over de antwoorden die op papier stonden en waar niets meer aan te doen is. Mijn oordeel moest overboord en ook ik moest eerlijk zijn. Ik ben eerlijk geweest en heb hem gezegd waar mijn weerstand voor dit gesprek lag. Ik heb hem ook eerlijk verteld dat ik geen oordeel wil hebben over de weg die hij kiest om zijn leven vorm te geven. Ik weet alleen inmiddels wel dat een minimale inspanning je niet een maximaal resultaat gaat opleveren. Ik weet dat ook als moeder van kinderen die op zeer verschillende wijze met hun schoolloopbaan zijn omgegaan. Wat me weer trof was het feit dat kinderen recht hebben op hun eigen leerproces, hoe anders je ze het ook als volwassenen toe zou wensen ( en hoe beter we het ook denken te weten).

Ik laat het los en als hij volgend jaar voor me zit krijgt hij weer een kans en zal ik verschrikkelijk eerlijk tegen hem zijn.