29. feb, 2016

Afgeknepen liefde

Afgeknepen liefde.

Met de rust van de vakantie in het lijf ontstaan er nieuwe inzichten. Dat geeft dus meteen het belang van rust aan. Samen met mijn man drink ik een kopje koffie en het verhelderende inzicht betreft: kritiek.

Kritiek is een beladen woord. Binnen de professionele cultuur van onderwijs hebben we het liever over ‘feedback.’ De praktijk is echter dat we op allerlei situaties ongezouten kritiek leveren. Meningen en opmerkingen die de maatstaf van ‘feedback’ niet halen. Vanaf de bank bekritiseren wij de programma’s die we zien op t.v. In het dagelijkse leven bekritiseren wij het handelen van onze medeburgers. En op verjaardagen ontkomt de politiek niet aan onze kritische blik op genomen maatregelen. Wij hebben zelfs een mening over voetbal terwijl we ons ook betitelen als antivoetbalfans.

Toch is er iets bijzonders aan de hand. We voetballen niet en geven kritiek.  We maken geen t.v. programma’s maar weten wel hoe het beter moet. We regeren niet maar als je ons de kans geeft dan gaat het met Nederland stukken beter. We weten ook hoe we medeweggebruikers moeten opvoeden. Dat laatste komt omdat we zelf ook weggebruiker zijn met een heleboel kilometers aan ervaring. We zijn ook docent met heel veel uren leservaring en uiteraard hebben wij op de genomen maatregelen in het onderwijs ook kritiek. Sorry ‘feedback.’

Het systeem van binnenuit bekritiseren gebeurt naar ons idee nergens zo frequent als binnen het onderwijsveld. Op alle andere gebieden staan we aan de zijlijn ons commentaar te geven ( behalve dan als weggebruiker) maar nergens is er zoveel kritiek, gegeven door insiders, te bespeuren als binnen het onderwijs. En terecht. Vele ervaringsdeskundigen weten hoe de maatregelen die door buitenstaanders bedacht zijn in de praktijk hun uitwerking hebben. We ervaren de urennorm aan den lijve. We ervaren ‘passend onderwijs’ ieder dag en zien onszelf worstelen met te weinig kennis van zaken en een te grote groep behoeftige leerlingen die we binnen de huidige klassenstructuur niet op de juiste wijze kunnen bedienen. We voelen de druk van de prestatienorm en vallen daarom ’s avond doodmoe op de bank in slaap na een dag weer prestatiegericht werken zonder winstoogmerk. Ons banksaldo verandert niet synchroon met de behaalde resultaten.

De kritiek die wordt gegeven komt voort uit liefde voor het vak en liefde voor de leerlingen. En die liefde wordt afgeknepen. Maak van je verstand de allerbeste knecht van je hart! Het verstand is het middel om de liefde die je in het hart voelt voor het vak vorm te geven. Niet andersom!

De liefde moet weer worden vrijgegeven. Dan kan het weer stromen. Daar hebben leerlingen zowel als docenten baat bij. Prestaties nemen toe en de werkdruk ervaring zal verminderen.

Is het niet tijd dat de professional in zijn autonomie wordt teruggezet?

Onderwijs kan alleen maar verbeteren van binnenuit met de zelfkritische houding die een docent eigen is.